الشيخ الكليني ( مترجم : كوه كمره اى )
782
الكافي ( أصول الكافي ) ( فارسي )
است خ ل ) . از مجلسى ( ره ) - « اصبروا على طاعة اللَّه » چون لذت گناه بيش از لذت ترك طاعت است ، صبر بر گناه و خوددارى از آن سختتر است از صبر بر طاعت و از اين رو از آنها دو جور تعبير كرده و در برابر گناه « تصبروا » آورده يعنى بايد بكوشيد و خود را بدان واداريد . راغب گفته است : صبر ، خوددارى و پايدارى بر آن روشى است كه خرد و شرع حكم كنند و يا هر دو آنها و آن لفظ عامى است و در موارد مختلفه تعبيرهاى خصوصى هم دارد . در برابر معصيت همان صبر گفته شود و لفظ ديگرى ندارد و ضد آن جزع و بيتابى است و در مورد نبرد آن را شجاعت گويند و ضدش ترس است و اگر در پيش آمدِ ناگوارى باشد آن را دلدارى گويند و ضدش تنگ خلقى است و اگر در سخن نگهدارى باشد آن را كتمان نامند و خداى تعالى هم آن را صبر ناميده و با گفتار خود بدان آگاهى داده است ( 177 سوره بقره ) : « و آنان كه صبر كنند در سختى و تنگىِ روزى و هنگام نبرد » و دنبالهء سخن را كشانيده است به قول خدا ( 200 سوره آل عمران ) : « صبر كنيد و با هم در صبر همكارى كنيد يعنى خود را به عبادت واداريد و با نفس خود جهاد كنيد » . از مجلسى ( ره ) - « ان اصلح يومك » مقصود از روز همان است كه گذشت يعنى مقدارى از زمان كه ويژهء يك واقعه است براى انسان و مقصود از دو روز ، روز دنيا است در پيرامون و روز آخرت كه در پيش انسان است و مقصود از اينكه اصلح است اين است كه سزاوارتر است به رعايت و سعى در اصلاحِ آن و اميد سود در آن است زيرا هميشه هست و دنيا فانى است و منافع دوز آخرت اشد و اخلص و اقوى است از منافع روز دنيا و ببين چه روزى باشد روز آسايش يا روز رنج و مشقت . « و خذ موعظتك من الدهر و أهله » - به اين كه در فناء و زودگذرى آن